Czy Ozempic niszczy kości? Semaglutyd a osteoporoza i zdrowie kości

Internet lubi proste zdania: „Ozempic spala mięśnie”, „Ozempic niszczy kości”, „GLP-1 powoduje osteoporozę”. Problem w tym, że nauka nie jest aż tak uprzejma i nie daje nam jednej odpowiedzi pasującej do wszystkich osób, dawek, wskazań i tempa chudnięcia.

Jeżeli ktoś mówi dziś z pełnym przekonaniem, że semaglutyd bezpośrednio niszczy kości, wyprzedza dane. Jeżeli natomiast twierdzi, że temat zdrowia kości podczas dużej redukcji masy ciała nie istnieje – również nadmiernie upraszcza problem.

Warto też uporządkować nazwy. Ozempic zawiera semaglutyd i jest w Unii Europejskiej lekiem stosowanym w leczeniu cukrzycy typu 2. Semaglutyd znajduje się również w leku Wegovy, który ma wskazanie do leczenia otyłości i nadwagi z chorobami towarzyszącymi. Część badań nad wpływem semaglutydu na kości pochodzi więc z populacji i dawek, które nie są identyczne z typowym stosowaniem Ozempicu.

Czy Ozempic niszczy kości?

Na obecnym etapie wiedzy nie możemy tak powiedzieć. Nie ma dowodu, że semaglutyd działa jak substancja bezpośrednio toksyczna dla kości. Istnieją natomiast trzy zjawiska, które trzeba od siebie odróżnić:

• wpływ samej redukcji masy ciała – mniejsza masa oznacza mniejsze obciążenie mechaniczne szkieletu, a restrykcja energetyczna może nasilać obrót kostny,
• wpływ sposobu chudnięcia – bardzo mała podaż energii, białka i mikroskładników oraz brak treningu oporowego mogą pogarszać warunki do utrzymania mięśni i kości,
• potencjalny wpływ farmakoterapii – nadal badany i trudny do oddzielenia od efektu samego spadku masy ciała.

To rozróżnienie ma ogromne znaczenie. Spadek gęstości mineralnej kości podczas terapii nie oznacza automatycznie, że „lek zjadł kości”. Trzeba uwzględnić, ile kilogramów dana osoba straciła, w jakim czasie, z jakiej tkanki, jak jadła, czy ćwiczyła, jaki miała wyjściowy stan kości i jakie inne czynniki ryzyka osteoporozy były obecne.

Najważniejsze badanie semaglutydu: co wydarzyło się po 52 tygodniach?

Jednym z najważniejszych badań jest randomizowana, podwójnie zaślepiona próba fazy 2 opublikowana w 2024 r. Badano 64 osoby z podwyższonym ryzykiem złamań – głównie kobiety po menopauzie – które przez 52 tygodnie otrzymywały semaglutyd 1 mg raz w tygodniu albo placebo.

Semaglutyd nie zwiększył markera kościotworzenia P1NP. Jednocześnie w grupie semaglutydu wzrósł marker resorpcji kości CTX, a po roku gęstość mineralna kości była niższa w odcinku lędźwiowym kręgosłupa oraz w całym biodrze w porównaniu z placebo. Nie stwierdzono natomiast istotnej różnicy dla szyjki kości udowej.

W tej samej grupie masa ciała była po 52 tygodniach średnio o około 6,8 kg niższa niż w grupie placebo. Autorzy sami wskazali, że większa resorpcja kości może być związana z towarzyszącą redukcją masy ciała.

GLP-1 a osteoporoza: dlaczego badania dają sprzeczne wyniki?

Tu zaczyna się najciekawsza część. Gdy spojrzymy na pojedyncze badanie semaglutydu, można odnieść wrażenie, że kierunek jest niepokojący. Gdy jednak przejdziemy do większych metaanaliz i badań obserwacyjnych, obraz przestaje być jednolity.

W 2025 r. metaanaliza 44 randomizowanych badań klinicznych obejmujących prawie 48 tysięcy osób z cukrzycą typu 2 wykazała niższe łączne ryzyko złamań w grupie agonistów receptora GLP-1 w porównaniu z placebo lub innymi lekami przeciwcukrzycowymi. Inna metaanaliza z 2025 r. nie wykazała zwiększenia ryzyka złamań i opisała korzystne zmiany części parametrów związanych z kośćmi.

Z kolei analiza przedstawiona podczas kongresu American Academy of Orthopaedic Surgeons w 2026 r. wykazała po pięciu latach wyższą częstość rozpoznania osteoporozy u osób stosujących GLP-1: 4,1% wobec 3,2% w grupie kontrolnej, czyli względne ryzyko 1,29. Zaobserwowano również większą częstość osteomalacji.

To brzmi alarmująco, ale trzeba powiedzieć jasno: była to retrospektywna analiza dokumentacji medycznej, a nie randomizowane badanie pokazujące, że lek był przyczyną osteoporozy. W 2026 r. opublikowano także duże analizy, w których stosowanie GLP-1 u osób z otyłością wiązało się z niższym ryzykiem osteoporozy i dużych złamań osteoporotycznych, a semaglutyd u osób z otyłością i cukrzycą typu 2 wiązał się z niższym ryzykiem części złamań w porównaniu z niektórymi lekami przeciwcukrzycowymi.

Czy szybkie chudnięcie samo w sobie może osłabiać kości?

Tak – i to jest element, który często ginie w dyskusji o lekach. Kość jest żywą tkanką reagującą na obciążenie mechaniczne, hormony, aktywność fizyczną i dostępność składników odżywczych. Gdy masa ciała szybko spada, maleje również siła mechaniczna działająca na szkielet.

Przy restrykcji energetycznej może jednocześnie wzrosnąć obrót kostny. Jeżeli do tego dochodzi mała podaż białka, wapnia, witaminy D i innych składników odżywczych, nudności ograniczające jedzenie, mała aktywność oraz utrata mięśni, warunki do zachowania zdrowia kości stają się jeszcze mniej korzystne.

Dlatego pytanie „czy Ozempic niszczy kości?” warto przeformułować na bardziej użyteczne: czy podczas mojej redukcji robię wystarczająco dużo, aby ochronić kości i mięśnie?

Mięśnie i kości to jeden układ – dlatego nie wolno patrzeć tylko na wagę

Mięśnie oddziałują na kości mechanicznie. Trening oporowy i ćwiczenia obciążające szkielet dostarczają sygnału, że tkanka kostna ma być utrzymywana. Utrata siły i masy mięśniowej może natomiast zmniejszać ten bodziec, pogarszać sprawność i zwiększać ryzyko upadków.

Dlatego wcześniej opisywałem również problem utraty masy beztłuszczowej podczas terapii semaglutydem. Jeśli interesuje Cię ten temat, przeczytaj: Ozempic a utrata mięśni – co naprawdę pokazują badania?

Czy ćwiczenia mogą chronić kości podczas terapii GLP-1?

To jeden z najbardziej praktycznych wniosków z dostępnych badań. W randomizowanym badaniu osób z otyłością po wcześniejszej redukcji masy ciała porównano dalsze postępowanie: ćwiczenia, liraglutyd, połączenie liraglutydu z ćwiczeniami oraz placebo.

Największą redukcję masy uzyskano w grupie łączącej lek GLP-1 z ćwiczeniami, a jednocześnie gęstość mineralna kości biodra i kręgosłupa została zachowana. Liraglutyd stosowany bez programu ćwiczeń wiązał się natomiast z większym spadkiem BMD w biodrze i kręgosłupie niż same ćwiczenia.

To nie jest badanie Ozempicu i nie pozwala przenieść wyniku jeden do jednego na semaglutyd. Pokazuje jednak ważną zasadę: farmakoterapia i ruch nie są konkurencyjnymi sposobami leczenia otyłości. Mogą się uzupełniać, a aktywność fizyczna może być jednym z najważniejszych elementów ochrony układu mięśniowo-szkieletowego.

Kto powinien szczególnie uważać na zdrowie kości podczas terapii GLP-1?

Nie każda osoba przyjmująca semaglutyd ma takie samo ryzyko. Większej uwagi wymagają szczególnie osoby, u których już przed rozpoczęciem terapii występowały czynniki zwiększające ryzyko utraty masy kostnej lub złamań.

• rozpoznana osteopenia lub osteoporoza,
• przebyte złamanie niskoenergetyczne,
• okres po menopauzie, zwłaszcza przy dodatkowych czynnikach ryzyka,
• starszy wiek i niska siła mięśniowa,
• bardzo szybka lub duża redukcja masy ciała,
• długotrwałe bardzo małe spożycie energii,
• mała podaż białka i produktów będących źródłem wapnia,
• niedobór witaminy D,
• mała aktywność fizyczna i brak ćwiczeń oporowych,
• palenie tytoniu, nadmierne spożycie alkoholu,
• stosowanie leków lub obecność chorób, które same zwiększają ryzyko osteoporozy.

Samo stosowanie GLP-1 nie oznacza automatycznie, że dana osoba powinna mieć osteoporozę ani że musi wykonywać densytometrię wyłącznie z powodu leku. Jeżeli jednak kilka czynników ryzyka nakłada się na siebie, warto omówić z lekarzem ocenę ryzyka złamań i zasadność dalszej diagnostyki.

Jak chronić kości podczas terapii Ozempic, Wegovy lub innych GLP-1?

1. Nie doprowadzaj do sytuacji „im mniej jem, tym lepiej”

Zmniejszony apetyt może być bardzo pomocny w leczeniu otyłości, ale nie powinien prowadzić do chronicznego niedożywienia. Im mniej jedzenia mieści się w ciągu dnia, tym większe znaczenie ma jego gęstość odżywcza.

2. Zadbaj o białko

Białko jest potrzebne nie tylko mięśniom. Jest również częścią organicznej macierzy kostnej. W aktualnym wspólnym stanowisku kilku amerykańskich towarzystw dotyczących żywienia podczas terapii GLP-1 wskazano, że podczas aktywnej redukcji masy ciała często rozważa się wartości około 1,2-1,6 g białka/kg/dobę, ale u osób z otyłością nie zawsze należy mechanicznie przeliczać tę ilość na aktualną masę ciała. Cel trzeba dopasować do składu ciała, wieku, nerek, aktywności, tolerancji i całej sytuacji klinicznej.

3. Nie zapominaj o wapniu i witaminie D

Zmniejszenie ilości jedzenia może oznaczać również mniejsze spożycie wapnia, witaminy D, magnezu i innych składników. Nie oznacza to jednak, że każda osoba na Ozempicu powinna automatycznie kupować wysokie dawki suplementów. Najpierw trzeba ocenić dietę, indywidualne zapotrzebowanie i – w przypadku witaminy D – sytuację kliniczną oraz wyniki badań, jeśli są wskazane.

W praktyce warto pilnować regularnego występowania produktów będących dobrym źródłem wapnia i białka, np. odpowiednio dobranego nabiału lub jego wzbogacanych zamienników, ryb, jaj, produktów sojowych i innych źródeł dopasowanych do tolerancji i sposobu żywienia.

4. Wprowadź trening oporowy i ruch obciążający szkielet

Spacer jest bardzo wartościowy, ale dla ochrony mięśni i kości potrzebny jest również bodziec oporowy. Może to być siłownia, trening z gumami, hantle, ćwiczenia z masą własnego ciała lub inny bezpieczny program dopasowany do sprawności. U osób starszych, z osteoporozą, bólem albo po złamaniach plan ćwiczeń powinien uwzględniać ograniczenia i bezpieczeństwo.

5. Kontroluj tempo redukcji i sprawność, nie tylko kilogramy

Jeżeli masa spada bardzo szybko, a jednocześnie pogarsza się siła, pojawia się przewlekłe osłabienie, trudność z realizacją posiłków lub wyraźny spadek aktywności, warto ocenić, czy plan żywieniowy rzeczywiście chroni stan odżywienia organizmu.

Czy podczas stosowania Ozempicu trzeba wykonywać densytometrię?

Nie ma obecnie zasady, że każda osoba stosująca semaglutyd powinna wykonywać DXA tylko dlatego, że przyjmuje lek. Densytometrię wykonuje się na podstawie całego profilu ryzyka: wieku, płci, menopauzy, przebytych złamań, chorób, leków, masy ciała i innych czynników.

Jeżeli przed terapią występowała osteopenia lub osteoporoza, doszło wcześniej do złamania niskoenergetycznego albo redukcja jest bardzo duża i nakłada się na kilka innych czynników ryzyka, temat warto omówić z lekarzem. Nie należy również samodzielnie odstawiać semaglutydu wyłącznie na podstawie pojedynczego nagłówka o kościach.

A co z osteomalacją?

Osteomalacja i osteoporoza nie są tym samym. Osteoporoza wiąże się przede wszystkim ze zmniejszeniem wytrzymałości kości i zaburzeniem ich mikroarchitektury, natomiast osteomalacja oznacza zaburzoną mineralizację tkanki kostnej. W analizie AAOS 2026 względne ryzyko rozpoznania osteomalacji było wyższe u osób stosujących GLP-1, ale bezwzględna częstość pozostawała mała.

To kolejny powód, aby przy bardzo małym apetycie nie ograniczać oceny diety do kalorii. Jeżeli przez wiele miesięcy ktoś je niewiele, trzeba zapytać nie tylko „czy chudnie?”, ale również „czy pokrywa zapotrzebowanie na składniki potrzebne do prawidłowego funkcjonowania organizmu?”.

Ozempic a kości – co wynika z badań w 2026 roku?

• Nie ma dowodu, że Ozempic bezpośrednio „niszczy kości”.
• W małym randomizowanym badaniu semaglutydu u osób z podwyższonym ryzykiem złamań po roku obserwowano większą resorpcję kości i niższą BMD w części lokalizacji.
• Duże metaanalizy randomizowanych badań nie potwierdzają wzrostu ryzyka złamań dla całej klasy GLP-1; niektóre sugerują ryzyko niższe.
• Badania obserwacyjne z 2026 r. są sprzeczne: jedno wykazało większą częstość osteoporozy, inne niższe lub podobne ryzyko.
• Duża i szybka redukcja masy ciała sama w sobie może wpływać na kości, dlatego nie można oddzielić leku od kontekstu odchudzania.
• Ćwiczenia, szczególnie oporowe i obciążające szkielet, są jednym z najważniejszych elementów ochrony układu mięśniowo-szkieletowego.
• Przy małym apetycie szczególnie ważne stają się: odpowiednia energia, białko, wapń, witamina D i ogólna gęstość odżywcza diety.

Nie bój się leku. Bój się redukcji prowadzonej bez kontroli jakości

To prawdopodobnie najważniejsze zdanie tego artykułu. Farmakoterapia otyłości może przynosić bardzo duże korzyści zdrowotne. Błędem byłoby wyciągnięcie z nowych danych wniosku: „GLP-1 jest niebezpieczny dla kości, więc nie należy go stosować”. Równie dużym błędem jest jednak założenie, że skoro lek zmniejsza apetyt, można przez wiele miesięcy jeść przypadkowo i bardzo mało, a jedyną miarą sukcesu ma być wynik na wadze.

W dobrze prowadzonej redukcji pytamy równocześnie o tkankę tłuszczową, mięśnie, kości, siłę, tolerancję jedzenia, stan odżywienia, metabolizm i o to, czy sposób żywienia będzie możliwy do utrzymania również wtedy, gdy działanie farmakologiczne na apetyt będzie mniejsze.

Przeczytaj również

• Ozempic a utrata mięśni – co naprawdę pokazują badania?
• Dietetyk GLP-1 – wsparcie żywieniowe podczas terapii Mounjaro, Wegovy i Ozempic
• Mikrodawki GLP-1? Możesz schudnąć i nadal mieć insulinooporność

Źródła naukowe

• Hansen M.S. i wsp. Once-weekly semaglutide versus placebo in adults with increased fracture risk: a randomised, double-blinded, phase 2 trial. 2024. PubMed.
• Jensen S.B.K. i wsp. Bone Health After Exercise Alone, GLP-1 Receptor Agonist Treatment, or Combination Treatment: A Secondary Analysis of a Randomized Clinical Trial. JAMA Network Open. 2024. PubMed.
• Zhang Y. i wsp. Association of Glucagon-like peptide-1 receptor agonists use with fracture risk in type 2 diabetes: A meta-analysis of randomized controlled trials. Bone. 2025. PubMed.
• Tan Y. i wsp. Effect of GLP-1 receptor agonists on bone mineral density, bone metabolism markers, and fracture risk in type 2 diabetes: a systematic review and meta-analysis. 2025. PubMed.
• Wu J.S. i wsp. Musculoskeletal Outcomes of Glucagon-Like Peptide-1 Receptor Agonists Versus Other Antiobesity Agents in Nondiabetic Adults. Obesity. 2026. PubMed.
• Associations of Semaglutide With Skeletal Outcomes in People With Obesity, With and Without Type 2 Diabetes: A Target Trial Emulation. 2026. PubMed.
• American Academy of Orthopaedic Surgeons. GLP receptor agonist use linked to increased risk of osteoporosis, gout and osteomalacia in adults with Type 2 diabetes and obesity. AAOS Annual Meeting 2026. Materiał AAOS.
• Mozaffarian D. i wsp. Nutritional priorities to support GLP-1 therapy for obesity: a joint Advisory. 2025. PubMed.
• European Medicines Agency. Ozempic – European Public Assessment Report i aktualna informacja o produkcie. EMA.

Informacja: artykuł ma charakter edukacyjny. Nie służy do rozpoznawania osteoporozy ani do podejmowania decyzji o rozpoczęciu, zmianie dawki lub odstawieniu leku. Farmakoterapię prowadzi lekarz. Wsparcie dietetyczne może pomóc ocenić sposób żywienia, podaż energii i białka, ryzyko niedoborów, tolerancję przewodu pokarmowego oraz inne elementy istotne podczas redukcji masy ciała.